Dagelijks archief: juni 5, 2021

Een archeologisch bewijs van de 10 plagen van Egypte

Standaard

categorie : religie

 

 

 

Exodus

 

De geschiedenis van de uittocht van het Joodse volk uit Egypte heeft de mensheid al vele duizenden jaren bezig gehouden. Bovenal geïntrigeerd door de enorme rampspoed die over Egypte en zijn bevolking kwam, door hun weigering aan YHWH, de God van Israël, te gehoorzamen. Maar vooral in de laatste eeuw zijn er over de historische waarheid nogal wat vraagtekens geplaatst.

 

 

 

story2

 

 

En toegegeven, voor iemand die zijn vertrouwen en geloof niet op onze Vader heeft gesteld kan deze geschiedenis, met zijn plagen en wonderen, ongeloofwaardig overkomen. Water verandert in bloed, immense plagen van allerlei dieren en ongedierte. Mensen en vee krijgen massaal steken van vliegen, zweren op hun lichaam te verduren en of dat niet erg genoeg is sterven ze massaal aan de pest, hagelbuien, leven ze in volledige zonsverduistering en tot slot sterven alle eerstgeboren zonen in alle gezinnen door heel Egypte heen. En dit alles volgde zich in een rap tempo op, en we spreken dan niet over jaren, maar over weken en maanden.

Dat zou dan toch zeker ook opgetekend zijn op oude Egyptische papyrus’ en tabletten? Misschien moeilijk te geloven, maar dat is ook gedaan. We weten dat de Egyptenaren een geschiedenis hadden van het herschrijven van de geschiedenis en succesverhaal na succesverhaal optekenden of zo herschreven. Het rauwe gevolg hiervan was dat zo echter ook de minder succesvolle gebeurtenissen “verfraaid” werden of zelfs volledig weggelaten werden uit de annalen der geschiedenis.

Voorbeeld is de, door farao’s, regelmatig toegepaste handeling om alle hïerogliefen van zijn/haar voorganger rigoreus te verwijderen en daarvoor zichzelf en eigen “heldendaden” in de plaats te laten beitelen, of door uitkomsten van veldslagen te verdraaien voor eigen eer. Maar ondanks hun neiging historische “onwelgevalligheden” weg te poetsen in hun annalen, mogen we toch wel verwachten dat er Egyptische bronnen zouden zijn die ook maar iets zouden spreken over deze verschrikkelijke (maar tevens vernederende) plagen die Egypte en zijn inwoners hebben getroffen? Mogen we inderdaad en het Ipuwer Papyrus is nu exact zo’n bron.

 

 

Ipuwer Papyrus

 

Het Ipuwer Papyrus is een schrift die in handen is van het Nationaal archeologisch museum in Leiden. Het manuscript is gevonden in Memphis, Egypte en is gedateerd rond de 13e-14e eeuw v. Chr., exact overeenkomend met de periode van de Exodus van het Joodse volk uit Egypte. Dit kunnen we nagaan aan de hand van de Joodse jaartelling. Joden gaan uit van het moment van de schepping en zij leven momenteel in het jaar 5770 (uitgezonderd de jaren in ballingschap). Joden dateren de Exodus uit Egypte in het jaar 2313. 5770 – 2313 = 3457 jaar. 2014 (ons huidige jaar) – 3457 (de jaren die verlopen zijn vanaf het joodse jaar van de Exodus) = 1443 v. Chr.

 

 

 

.

Beschrijving  Ipuwer Papyrus 

 

In dit papyrus beschrijft een zekere Ipuwer de gebieden Beneden- en Opper-Egypte in een staat van complete chaos, waar ziekten, plagen en de dood het straatbeeld beheersen. Een ander aspect van deze chaos is een ware anarchie waar slaven hun taken verder weigeren uit te voeren en rebelleren tegen hun meesters en de staat.

Catastrofale natuurrampen treffen het land en mensen zoeken wanhopig naar manieren om te overleven. Bij dit beschrijven zullen sommige mensen al gelijk  denken aan het verhaal van de uittocht in het Bijbelboek Exodus, maar het wordt ons nog duidelijker als Ipuwer verder gaat en schrijft dat in heel Egypte het water niet meer drinkbaar is omdat dit in bloed veranderd is, het vee massaal door ziekte en dood getroffen wordt, de volledige oogst in één nacht vernietigd is, broers hun broers moeten begraven en de straten letterlijk bezaaid liggen met hun lichamen.

Het land is voor een periode in complete duisternis gehuld en niemand kan in deze duisternis nog iets ondernemen. De gebeurtenissen die Ipuwer beschrijft komen dus wel erg duidelijk overeen met het verslag in Exodus. Aan de hand van enkele voorbeelden kunnen we zien dat de beide verhalen inderdaad verbijsterend veel overeenkomsten met elkaar hebben., Aan de linkerzijde ziet u de beschrijvingen in het Ipuwer Papyrus en aan de rechterzijde die van het Bijbelboek Exodus.

Zoals we hieronder kunnen zien beschrijft Ipuwer gebeurtenissen van ongekende omvang. Gezien de periode waarin dit papyrus geschreven is, is het aannemelijk dat Ipuwer een getuige is geweest van wat er geschreven staat over de uittocht in Exodus. De opvallende gelijkenis is meer dan zomaar opmerkelijk. In onze (bescheiden) ogen dient dit papyrus dan ook gezien te worden als een Egyptische versie of samenvatting van de traumatische gebeurtenissen, zoals die beschreven staan in Exodus 7 tot en met 12.

 

 

 

     Ipuwer Papyrus                                      Thora / Exodus

2:5-6
 
Pest en plagen verspreid in het hele land. Bloed is overal.
 
7:20-21
 
 
 
 
8:6
 
 
8:17
 
 
8:24
In een oogwenk veranderde het water in bloed. Overal in Egypte was het water in bloed veranderd.
Kikkers kwamen van alle kanten opzetten en overstroomden het hele land.
Opeens verschenen in heel Egypte grote hoeveelheden luizen.
In alle huizen en in heel Egypte wemelde het van de steekvliegen.
2:9
De rivier (Nijl) is vol met bloed. Mensen drogen uit, verzwakken en snakken naar water.
7:25
En alle Egyptenaren moesten in de omgeving van de Nijl naar water graven, omdat ze uit de rivier niet meer drinken konden.
2:4
 
 
4:1
 
 
2:13
Veel doden zijn begraven in de rivier.
Elk dood persoon is een goed-geboren (Egyptisch) persoon.
Overal mannen die hun broers in de grond stoppen.
12:29
 
12:30
De eerstgeborene in elk Egyptisch gezin stierf.
Er was niet één huis waar geen doden waren. Er was een groot huilen in Egypte.
3:10-13
Dat is ons water! Dat is onze blijdschap. Wat kunnen wij hieraan doen? Alles is ten gronde gericht.
7:21
En de rivier was volledig bedekt met en stonk naar rottend vis.
5:5
Alle dieren, hun harten huilen. Het vee schreeuwt het uit.
9:1-7
De machtige hand van YHWH zal een dodelijke plaag sturen die al uw vee zal doden.
2:10
Poorten, zuilen, pilaren en muren worden verteerd door vuur.
9:23-25
En de bliksemschichten doorkliefden de hemel. En er was hagel, en er was vuur vermengd met de hagel.
6:3
5:12
 
 
 
 
3:3
 
 
4:11
 
5:2
Graan is overal vernietigd.
Alles is vernietigd wat er gisteren nog was. Het land is volledig aan zijn lot overgelaten.
Huisvrouwen klagen: hadden we maar iets te eten!
Bomen zijn geveld en struiken zijn kaal.
Magnaten zijn hongerig en gaan ten onder.
9:25
10:15
En de hagel doorploegde het veld en vernietigde alle oogst.
Er bleef geen enkel groen over, in de bomen, kruiden, specerijen noch in het veld, in heel Egypte.
9:11
Het land is zonder licht.
10: 21-29
Het werd aardedonker in het land, drie dagen lang. Gedurende die tijd kon niemand een hand voor ogen zien en zelfs niet opstaan om iets te doen.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

.

 

 

 

 

preview en aankoop boek “De Openbaring “: 

http://nl.blurb.com/books/5378870?ce=blurb_ew&utm_source=widget

 

 

JOHN ASTRIA

JOHN ASTRIA

God heeft nooit berouw van zijn daden

Standaard

categorie : religie

 

 

 

Wanneer God alles van tevoren weet, hoe moet men dan die verzen zien

waarin staat dat het ‘God berouwde’ dat Hij dit of dat gedaan had?

 

 

 

 

Het Hebreeuwse woord waar het hier om gaat, is nacham. Het komt bijna 100 maal voor in het OT en wordt ruim 30 maal vertaald met iets als ‘berouw’ of ‘berouwen’ en ruim 60 maal met iets als ‘troost’ of ‘troosten’. Opvallend is echter dat het in het eerste geval meestal over God gaat, en in het tweede geval meestal over mensen. Alsof God wel berouw zou kennen, maar mensen niet.

 

 

De grondbetekenissen van het Hebreeuwse woord zijn:

 

• van gedachten veranderen

• betreuren

Daar van afgeleide betekenissen zijn :

• er nu anders over denken, er bij nader inzien twijfels over hebben

• spijt of berouw hebben

• smart, lijden

• medelijden hebben of tonen

• troosten, bemoedigen

 

 

Naar onze mening heeft het woord ‘berouw’ in de meeste gevallen dan ook een veel te sterke morele betekenis. Een goed voorbeeld vinden we in Exodus 13:17: “God leidde het volk niet op de weg naar het land der Filistijnen, hoewel deze de naaste was; want God zeide: Het volk mocht eens berouw krijgen, wanneer zij in strijd gewikkeld werden, en naar Egypte terugkeren”.

Het gaat hier niet om een morele inkeer. God overweegt dat, als het volk meteen tegen moeilijkheden aanloopt, het die hele uittocht ineens niet meer zo zal zien zitten. Zij zouden op slag last krijgen van koudwatervrees en maar liever weer willen omkeren. Dit is duidelijk ‘van gedachten veranderen’, ‘er, bij nader inzien, twijfels over gaan hebben’.

Iets meer morele lading lijkt het woord te hebben bij Jeremia: “Ik God heb Efraïm horen klagen: Gij hebt mij getuchtigd … bekeer (shub) mij, dan zal ik mij bekeren (shub), want Gij, Here, zijt mijn God. Want nadat ik tot inkeer (shub) ben gekomen, heb ik berouw (nacham) gekregen” (Jer. 31:18-19). We zien hier dat inkeer en berouw niet identiek zijn, want het eerste gaat vooraf aan het tweede.

Dat woord shub betekent ‘omkering’. Letterlijk staat er dus niet meer dan: ‘Doe mij omkeren, dan zal ik mij omkeren, want nadat U mij hebt doen omkeren ben ik een nieuwe weg ingeslagen. Het is dus in de grond een heel letterlijk beeld. Zij gaan de verkeerde weg en vragen God hen op de goede weg te leiden.

Pas wanneer wij dat toepassen krijgt het een morele component. In het geval van God is het nog zwakker bedoeld. God komt zeker niet tot een vorm van morele inkeer, maar het kan zelfs niet zo zijn dat God van gedachten verandert omdat het Hem zou zijn tegengevallen. Wat we zien is dat God ons lessen wil leren, en dat Hij daarom, in Zijn omgang met de mens, allerlei wijzen van aanpak uitvoert.

Let op, God weet altijd wat het resultaat zal zijn, maar Hij wil de mens leren en overtuigen dat alleen Zijn oplossing werkt. Het woord nacham vertelt ons in zulke gevallen dat God ‘besluit’ dat het zo wel genoeg is, en dat de tijd gekomen is voor de volgende fase van Zijn plan, namelijk een nieuwe weg inslaan.

Wanneer we het gebruik van het woord nacham in verband met God nagaan, blijkt dat het steeds te maken heeft met het bereiken van een keerpunt, een nieuwe richting in slaan. Het is dus alleen maar het feit dat de vertalers, het woord ‘berouw’ gekozen hebben, dat ons op het verkeerde been zet. Dit woord ‘berouw’ heeft in onze taal veel te veel morele lading, wat het in het Hebreeuws zelden heeft.

 

 

 

 

 

 

preview en aankoop boek “De Openbaring “: 

http://nl.blurb.com/books/5378870?ce=blurb_ew&utm_source=widget

 

 

 

 

Wie zijn de “andere schapen”?

Standaard

categorie : religie

 

 

 

Wie bedoelde Jezus met de“andere schapen”(Johannes10:16)?

 

 

De redding van een verloren schaap

 

Pasteltekening van John Astria

 

 

De herder is in het Oude Testament een bekend beeld voor de zorg van God voor zijn volk, voor de enkeling (Psalm 23), maar vooral voor de natie, die Hij uit slavernij leidde en voedde en beschermde (Psalm 74:1; 79:13; 80:2; 95:7; 100:3; Jesaja 63:5).

Het was geen toeval dat zowel de grote leider, Mozes, als de grote koning, David, herders waren voordat God hen riep om zijn volk te hoeden. Toen het volk Israël door zijn herders te gronde werd gericht, beloofde God dat Hij zelf zijn kudde zou redden via de Messias. God zou David aanstellen als hun herder: “Dan zal ik één herder over hen aanstellen, die hen weiden zal: mijn knecht David. Die zal hen weiden, die zal hun herder zijn” (Ezechiël 34:23).

Micha zei eveneens van Jezus die in Bethlehem geboren zou worden: “Dan zal hij staan en hen weiden in de kracht van de Here, zijn God”( Micha 5:3);

en Jesaja:

“Hij zal als een herder zijn kudde weiden, in zijn arm de lammeren vergaderen…”(Jesaja40:11).

Jezus was die goede herder die door de profeten aan Israël was beloofd. Gedurende zijn leven was zijn werk beperkt gebleven tot “de verloren schapen van het huis van Israël”( Mattheüs 15:24; 10:6). Pas na zijn dood en opstanding kregen zijn discipelen de opdracht om behoudenis in Hem in de hele wereld te gaan prediken.

Voortaan werden ook de heidenen geroepen om deel te hebben aan Gods beloften: ook zij waren binnen de kudde van Israël gebracht. In de woorden van Paulus in Efeziërs 2:13: “Thans in Christus Jezus bent u, die eertijds veraf was, dichtbij gekomen door het bloed van Christus”. De toekomstige niet-Joodse gelovigen werden dus de “andere schapen die niet van deze stal zijn”. Zij zouden aan Gods volk toegevoegd worden, om één kudde te vormen; en “het Lam, dat in het midden van de troon is, zal hen weiden en hen voeren naar waterbronnen des levens”(Openbaring 7:17).

 

 

 

 

 

preview en aankoop boek “De Openbaring “: 

http://nl.blurb.com/books/5378870?ce=blurb_ew&utm_source=widget

 

 

 

Vesuvianiet, Californiet, Vilyuyiet

Standaard

categorie : Sieraden, juwelen, mineralen en edelstenen

 

 

 

Algemene informatie

 

Vesuvianiet is een harsachtig, klein, doorzichtig kristal met spikkels en heeft een glasachtige tot doffe glans. Meestal is het groen, zwart-groen, bruin of geel van kleur, maar in zeldzame gevallen kan idocraas ook blauw, paars of kleurloos zijn. De steen werd voor het eerst ontdekt in het gebied rondom de Vesuvius in Italië. Tegen-woordig zie je ook dat vesuvianiet vaak de naam krijgt van het gebied waar het gevonden wordt zoals bijvoor-beeld californiet (van Californië) of vilyuyiet (van de Vilyuy rivier in Siberïe).

 

 

Californiet

 

 

 

Chemische eigenschappen californiet

 

 

samenstelling: Ca19(Al,Mg,Fe)13Si18O68(OH,F,O10),

hardheid: 6-7

dichtheid: 3.4

 

 

 

Vindplaats californiet

 

Californiet wordt gevonden in Californië

 

 

 

Vesuvianiet

 

Het mineraal vesuvianiet is een calcium – magnesium – aluminium – silicaat met de chemische formule  Ca10Mg2Al4(Si2O7)2(SiO4)5(OH)4. Het behoort tot de sorosilicaten.

 

 

 

 

 

Eigenschappen Vesuvianiet

 

Het witte, gele, groene, blauwe of bruine vesuvianiet heeft een glasglans, een witte streepkleur en een ondui-delijke splijting volgens de kristalvlakken [110], [100] en [001]. De gemiddelde dichtheid is 3,4 en de hardheid is 6,5. Het kristalstelsel is tetragonaal en het mineraal is niet radioactief.

 

 

 

Naamgeving Vesuvianiet

 

De naam van het mineraal vesuvianiet is afgeleid van de plaats waar het voor het eerst is beschreven, de vulkaan Vesuvius in Italië.

 

 

 

 

 

Voorkomen Vesuvianiet

 

Vesuvianiet is een veelvoorkomend mineraal. Het komt voor in verscheidene contactmetamorfe gesteenten. De typelocatie is Monte Somma, Vesuvius, Italië.

 

 

Vesuvianiet
Vesuvianite.jpg
Mineraal
Chemische formule Ca10Mg2Al4(Si2O7)2(SiO4)5(OH)4
Kleur Blauw, groen, geel of wit
Streepkleur Wit
Hardheid 6,5
Gemiddelde dichtheid 3,4 kg/dm3
Opaciteit Doorschijnend
Splijting [110] Onduidelijk, [100] Onduidelijk, [001] Onduidelijk
Kristaloptiek
Kristalstelsel Tetragonaal

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Ijskwarts / Nirvana kwarts

Standaard

categorie :  Sieraden, juwelen, mineralen en edelstenen

 

 

Algemene informatie

 

Nirvana kwarts of ijskwarts is een speciale groeivorm van roze of witte kwartskristallen. Deze kristallen zijn voor het eerst ontdekt in de Himalaya in 2006, na millennia onder het ijs verscholen te zijn geweest. De kristallen dan-ken hun naam aan hun uiterlijk. De roze en witte kristallen lijken op ijsschotsen.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Chemische eigenschappen

 

samenstelling: SiO2

hardheid: 7

dichtheid: 2,6

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Hokjespeul : Astragalus glycyphyllos

Standaard

categorie : kamerplanten en bloemen

 

 

 

 

 

Goed te herkennen aan
– de lange, liggende, zigzag knikkende stengels
– met samengestelde oneven geveerde bladeren en de
– trossen bleek groengele vlinderbloemen

 

 

 

 

 

Algemeen

 

Hokjespeul is een giftige, overblijvende plant met liggende, zigzag knikkende stengels, die 30 tot 120 cm lang kunnen worden. Ze groeit op vochtige, kalkrijke grond aan bosranden, tussen kreupelhout, aan dijken en spoorwegen, en in leemkuilen. Ze is zeldzaam voorkomend in de Lage Landen.

 

 

 

 

 

Bloem

 

Hokjespeul bloeit vanaf juni tot en met september met eironde, vrij dichte trossen bleek groengele, geurende vlinderbloemen. De trossen staan in de bladoksels en bestaan uit 8 tot 30, kort gesteelde bloemen.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Blad

 

De bladeren bestaan uit 9 tot 15 elliptische of eironde deelblaadjes. Elk samengesteld blad heeft twee, vrij grote, driehoekige steunblaadjes.

 

 

 

 

 

Algemeen

 

vlinderbloemenfamilie (Fabaceae)
– overblijvend
– zeldzaam tot zeer zeldzaam
– 30 tot 120 cm

Bloem
– bleek groengeel
– vanaf juni t/m september
– tros
– vlinderbloem
– 1 tot 1,5 cm
– 5 kroonbladen, vergroeid
– 5 kelkbladen, vergroeid
– 10 meeldraden
– 1 stijl

Blad
– verspreid
– samengesteld
– oneven veervormig
– eirond
– top stomp met klein spitsje
– rand gaaf
– voet afgerond
– veernervig
– onderzijde behaard

Stengel
– liggend
– vrijwel kaal
– rolrond

zie wilde bloemen

 

 

 

 

 

 

 

 

Harig wilgenroosje : Epilobium hirsutum

Standaard

categorie : kamerplanten en bloemen 

 

 

 

 

 

Goed te herkennen aan
– de behaarde bladeren en stengel en
– alleenstaande helder roze bloemen en
– de lange vruchten

 

 

 

 

 

Algemeen

 

Harig wilgenroosje is een overblijvende, zeer algemeen voorkomende plant van 60 tot 150 cm hoog. De stengel en bladeren zijn zacht behaard. Van de acht meeldraden zijn er vier langer en komen eerder tot ontwikkeling dan de andere vier. De plant groeit op natte, zeer voedselrijke grond langs oevers, in lichte bossen en in rietmoerassen. Ook op half beschaduwde plaatsen.

 

 

 

 

 

Bloem

 

Ze bloeit vanaf juni tot en met september. De bloemen zijn helder roze van kleur en 2 tot 3 cm in doorsnede. Ze lijken op lange stelen te staan, maar de “steel” is het vruchtbeginsel.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Vergelijkbare soort

 

Wilgenroosje lijkt op harig wilgenroosje, maar is niet behaard. Daarnaast zijn de bloemen onregelmatiger van vorm en staan ze dichter bij elkaar, waardoor de bloeiwijze van wilgenroosje op een pluim lijkt. De kelkbladen zijn roodachtig.

 

 

gewoon wilgenroosje

 

 

 

Algemeen

 

teunisbloemfamilie (Onagraceae)
– overblijvend
– zeer algemeen voorkomend
– 60 tot 150 cm hoog

Bloem
– helder roze
– vanaf juni t/m september
– alleenstaand
– 2 tot 3 cm
– stervormig
– 4 uitgerande kroonbladen
– kroonbladen niet vergroeid
– 4 kelkbladen
– 8 meeldraden
– 1 stijl

Blad
– kruisgewijs tegenoverstaand
– enkelvoudig
– lancetvormig
– top spits
– rand onregelmatig scherp gezaagd   met haakvormige tanden
– voet (half) stengelomvattend of   aflopend
– netnervig
– zacht behaard, vooral op de nerven   lange afstaande haren

Stengel
– rechtop
– sterk vertakt
– lang afstaand behaard
– rolrond

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Peter vs Paul / Petrus versus Paulus

Standaard

Category/categorie: religion/religie/video

 

 

Peter vs Paul

 

Petrus versus Paulus

 

 

Robert Breaker

 

 

 

 

 

voorpagina openbaring a4

 

 

 

3d-gouden-pijl-5271528

 

 

preview en aankoop boek “De Openbaring “:

http://nl.blurb.com/books/5378870?ce=blurb_ew&utm_source=widget

 

                                                          

mijne kop a4                                                                                    JOHN ASTRIA

 

 

 

Karwei olie

Standaard

Karwei olie (Carum carvi)

 

 

 

 

Eigenschappen Karwei olie

 

– aroma: zoet, scherp, warm, kruidig, ‘als roggebrood’
– kleur: helder tot lichtgeel
– consistentie: dun
– extractie: stoom distillatie

 

 

 

Karwei olie; toepassingen

 

Karwei olie heeft een sterk verwarmende uitwerking en kan daarom bij de onderstaande klachten het beste worden gebruikt als ze gepaard gaan met gevoelens van kou en gebrek aan energie.

 

geest en zenuwstelsel

– zenuwspanningen, gejaagdheid, stress en geestelijke uitputting

 

luchtwegen

– verkoudheid, astma en bronchitis met hoesten en wit of doorzichtig slijm

 

spijsverteringssysteem

– indigestie met winderigheid, pijn en krampen in maag en darmen

 

gynaecologisch systeem

– pijn en krampen voor of tijdens de periode met hoofdpijn, misselijkheid, geïrriteerdheid en andere menstruatie-gerelateerde klachten
– stimuleert de aanmaak van moedermelk; door de borstvoeding worden de geneeskrachtige eigenschappen van deze olie doorgegeven aan de baby en voorkomt ook hier problemen met de spijsvertering

 

 

 

 

 

Karwei olie Dosering en Applicatie

 

– verdamper
– huid: maximaal 10 druppels per theelepel basis olie (verhoudingsgewijs is dit 10% van de olie)
– bad: 10 druppels, vermengd met een emulgator (bv. badolie of baddouche)

 

 

Karwei olie Contra-indicatie en waarschuwing

 

– kan in sommige gevallen bij te hoge of onverdunde dosering huidirritatie veroorzaken
– vermijd bij zwangerschap

 

 

Karwei olie Diversen

 

– goed te combineren met aromatische olie van anijs, basilicum, dille, fennel, gember, kamille, lavendel, jasmijn, sinaasappel
– wordt veel gebruikt in de parfum- en cosmetica industrie